Στο περίπτερο του Newsbeast στη 90ή Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης βρέθηκε την Κυριακή 6/9 ο Μάνος Κρανίδης, Πολιτικός Μηχανικός ΕΜΠ, CEO της «KRAMA PROPERTY» και μέλος του διοικητικού συμβουλίου της, ο οποίος μίλησε με τον δημοσιογράφο Γιώργο Σαρρή για το στεγαστικό, τις κυβερνητικές εξαγγελίες και τις πραγματικές συνθήκες στην αγορά ακινήτων.
Ο κ. Κρανίδης περίμενε εξαρχής ότι τα ακίνητα δεν θα ήταν στην πρώτη γραμμή των ανακοινώσεων από τη ΔΕΘ, καθώς, όπως είπε, οι πληροφορίες του μέσα από τη θέση του το έδειχναν. Για το νέο πρόγραμμα στέγασης που εξήγγειλε η κυβέρνηση ήταν σαφής:
«Είναι μια λύση που, για να ξέρει και ο κόσμος, είναι επιδότηση δανείων και τόκων μέσω τραπεζών. Θα δούμε όμως τις προδιαγραφές, γιατί αυτά τα προγράμματα, το “Σπίτι μου 1” και το “Σπίτι μου 2”, ναι μεν είχαμε, αν θυμάμαι καλά τα στατιστικά, 20.000 ανθρώπους που πήραν πρώτη κατοικία, όμως το πρόβλημα ποιο ήταν; Τις πήραν πολύ ακριβές τις κατοικίες. Ταυτόχρονα ανεβάζεις τη ζήτηση τεχνητά και έχεις περιορισμένη προσφορά».
Υπογράμμισε, μάλιστα, ότι μέσω τέτοιων προγραμμάτων ουσιαστικά δίνεται πρώτη κατοικία σε ανθρώπους που βρίσκονταν εκτός στεγαστικού προβλήματος, αλλά σε ακριβότερες τιμές. «Δεν είναι τζάμπα αυτά τα λεφτά, απλώς δεν έχουν τόκους. Θα πεις εναλλακτικά. Υπήρχαν προτάσεις εναλλακτικές, είναι άλλες πολιτικές. Γιατί δεν πήρε άλλα μέτρα;», διερωτήθηκε, επισημαίνοντας ότι η ύπαρξη 43 διαφορετικών προγραμμάτων για τη στέγη στο portal stegasi.gov.gr, συνολικού προϋπολογισμού 6 με 6,5 δισ. ευρώ στην τετραετία, δεν σημαίνει αυτομάτως και αποτελεσματικότητα.
Κατά την άποψή του, η κυβέρνηση νιώθει ότι έχουν γίνει πολλά, αλλά τα μέτρα δεν έχουν φέρει τα αναμενόμενα αποτελέσματα. «Την επόμενη φορά, προεκλογικά μπορεί να πει άλλα πράγματα. Είναι η τελευταία ΔΕΘ αυτής της περιόδου και λέει “αυτά πιστεύω εγώ”. Από την άλλη, θα πρέπει κάποια στιγμή να έρθει αντιπολίτευση να πει κι αυτή άλλα πέντε πράγματα, δεν είναι μόνο της η κυβέρνηση». Το βασικό πρόβλημα με αυτά τα 43 μέτρα, όπως είπε, είναι πως πολλά εξ αυτών δεν έχουν αποτελεσματικότητα, και η κυβέρνηση θα πρέπει να τα τροποποιήσει.
Ο Μάνος Κρανίδης αναφέρθηκε και στην πολιτική της Golden Visa, εκφράζοντας επιφυλάξεις για το σκεπτικό πίσω από την αυστηροποίησή της. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε: «Πας και λες “έχω κάποιον από τον Λίβανο, κάποιον από τη Μέση Ανατολή, κάποιον από την Κίνα ή αρκετούς Αμερικανούς. Γιατί να τους αυξήσω το κόστος;”. Αυτοί παίρνουν πολυτελείς κατοικίες, δεν είναι το στεγαστικό». Τόνισε πως τέτοιες επενδύσεις δεν επιβαρύνουν το στεγαστικό πρόβλημα, αφού αφορούν βίλες και εξοχικά στα νησιά, και εξέφρασε απορία για το ποιος είναι τελικά ο στόχος αυτής της ρύθμισης, τη στιγμή που η ελληνική οικονομία στηρίζεται σε συγκεκριμένους κλάδους, όπως ο τουρισμός και το real estate.
Σε ό,τι αφορά την εικόνα της αγοράς, ο ίδιος έδωσε έμφαση στη διαφορά μεταξύ ζητούμενων και πραγματικών τιμών συμβολαίου. «Οι πραγματικές τιμές, οι τιμές συμβολαίου έχουν πέσει. Οι ζητούμενες τιμές παραμένουν ψηλά. Προσέξτε το αυτό, είναι κλειδί», είπε. Και εξήγησε πως πλέον οι αγγελίες γίνονται πιο ελαστικές και το τελικό deal διαμορφώνεται με έκπτωση της τάξης του 10% με 15%, καθώς δεν υπάρχει ζήτηση που να καλύπτει τις αρχικές απαιτήσεις των ιδιοκτητών. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στα επαγγελματικά ακίνητα, καταστήματα και γραφεία, που όπως είπε δεν έχουν καμία ζήτηση, ενώ η μεγάλη ζήτηση παραμένει στις μικρές και εξοχικές κατοικίες – όχι όμως στις υψηλές τιμές που ζητούν οι περισσότεροι ιδιοκτήτες. Πολλά νησιά, όπως σημείωσε, έχουν φτάσει στο «ταβάνι» τους.
Μέσα σε αυτό το τοπίο, ο ίδιος βλέπει μια τάση αποκέντρωσης, που θα μπορούσε να αποτελέσει ευκαιρία. «Πλέον αρχίζει μια μικρή αποκέντρωση. Η Κόρινθος μπορεί να είναι ένα προάστιο σε λίγο, η Χαλκίδα, η Θήβα, η Πελοπόννησος, η Πάτρα. Έχουν έρθει πιο κοντά, γιατί έχουν βελτιωθεί οι υποδομές». Το κλειδί, κατά τον ίδιο, είναι ένα συνολικό σχέδιο περιφερειακής ανάπτυξης, ώστε να μην είναι όλοι συγκεντρωμένοι στα δύο μεγάλα αστικά κέντρα. «Δεν γίνεται να λυθεί τίποτα, αν είμαστε όλοι στην Αθήνα ή στη Θεσσαλονίκη», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Τέλος, αναφερόμενος στα προβλήματα της πρωτεύουσας, στάθηκε στο κυκλοφοριακό, το οποίο χαρακτήρισε δομικό. «Η πόλη είναι για δύο, τρία εκατομμύρια και είσαι έξι, υπάρχει πρόβλημα», είπε, υποστηρίζοντας πως τεχνολογικές λύσεις, όπως drones και κάμερες, μπορούν να βοηθήσουν ως ένα βαθμό, αλλά δεν λύνουν το ζήτημα ουσίας.
