Οι ευρωβουλευτές δείχνουν έτοιμοι να «παγώσουν» την έγκριση της εμπορικής συμφωνίας μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και ΗΠΑ. Η απειλή του Ντόναλντ Τραμπ να επιβάλει νέους δασμούς σε ευρωπαϊκές χώρες, λόγω της στάσης τους στο ζήτημα της Γροιλανδίας, πυροδοτεί αντιδράσεις και προβληματισμούς στις Βρυξέλλες.
Σε αυτή τη φάση, η συμφωνία με τις ΗΠΑ δεν μπορεί να προχωρήσει, σύμφωνα με δήλωση του Μάνφρεντ Βέμπερ. Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος (ΕΛΚ), της μεγαλύτερης πολιτικής ομάδας στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, υπογράμμισε ότι, με τις απειλές Τραμπ για τη Γροιλανδία, η έγκρισή της καθίσταται αδύνατη. Πρόσθεσε μάλιστα, μέσω ανάρτησής του στα κοινωνικά δίκτυα, ότι η δέσμευση της ΕΕ για μείωση δασμών σε αμερικανικά προϊόντα πρέπει να τεθεί σε αναμονή.
Πολιτικό «πάγωμα» και γεωπολιτικές πιέσεις
Η εμπορική συμφωνία, που είχε συμφωνηθεί το περασμένο καλοκαίρι από την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, με τον Ντόναλντ Τραμπ, έχει τεθεί σε μερική εφαρμογή. Ωστόσο, χρειάζεται την έγκριση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την πλήρη ισχύ της. Εάν οι ευρωβουλευτές του ΕΛΚ συμπράξουν με τις αριστερές πολιτικές ομάδες, υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να συγκεντρωθούν οι απαραίτητες ψήφοι για να καθυστερήσει ή να μπλοκαριστεί η τελική έγκριση.
Για την αποφυγή ενός εμπορικού πολέμου με τις ΗΠΑ, η συμφωνία προέβλεπε μείωση δασμών από την ΕΕ σε αμερικανικά βιομηχανικά και αγροτικά προϊόντα, έναντι ενός δασμού 15% από τις ΗΠΑ στα ευρωπαϊκά προϊόντα. Η φον ντερ Λάιεν είχε επιδιώξει τη συμφωνία ως ασπίδα απέναντι σε πιθανές εμπορικές εντάσεις.
Οι απειλές του Τραμπ αφορούν συγκεκριμένα οκτώ ευρωπαϊκές χώρες, συμπεριλαμβανομένου του Ηνωμένου Βασιλείου και της Νορβηγίας. Οι χώρες αυτές αρνήθηκαν να στηρίξουν τις αμερικανικές διεκδικήσεις για τη Γροιλανδία, μια αυτόνομη περιοχή της Δανίας, η οποία κρίνεται στρατηγικής σημασίας λόγω των πόρων της και της γεωγραφικής της θέσης.
«Είναι ξεκάθαρο ότι η εθνική κυριαρχία κάθε χώρας απαιτεί σεβασμό από όλους τους εταίρους μιας εμπορικής συμφωνίας,» είπε ο Μπερντ Λάνγκε. Ο πρόεδρος της επιτροπής Εμπορίου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ζήτησε την άμεση αναστολή της συμφωνίας. Επιπλέον, κάλεσε την ΕΕ να εξετάσει τη χρήση του Anti-Coercion Instrument (ACI), του ισχυρότερου εμπορικού «αντίμετρου» που διαθέτει η Ένωση.
Το ACI, το οποίο δεν έχει χρησιμοποιηθεί ποτέ μέχρι σήμερα, σχεδιάστηκε το 2023 για να λειτουργήσει ως αποτρεπτικό εργαλείο. Σκοπός του είναι να αντιμετωπίζει σκόπιμες πιέσεις από τρίτες χώρες που χρησιμοποιούν εμπορικά μέτρα για να επηρεάσουν τις πολιτικές επιλογές της ΕΕ ή των κρατών-μελών της. Τα πιθανά αντίμετρα περιλαμβάνουν την επιβολή δασμών, νέους φόρους σε τεχνολογικές εταιρείες ή περιορισμούς επενδύσεων. Για περισσότερες λεπτομέρειες, δείτε την επίσημη σελίδα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με το Anti-Coercion Instrument.
Αντιδράσεις και κινήσεις
Σε αναμονή βρίσκεται το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο τις τελευταίες ημέρες. Την προηγούμενη Τετάρτη, η επιτροπή Εμπορίου συνεδρίασε για μια πρώτη συζήτηση σχετικά με το ενδεχόμενο σύνδεσης της κυριαρχίας της Γροιλανδίας με την εμπορική συμφωνία ΕΕ-ΗΠΑ, με την απόφαση να επανέλθει στο θέμα την επόμενη εβδομάδα.
Ο Δανός ευρωβουλευτής της Αριστεράς, Περ Κλάουζεν, συγκέντρωσε 30 υπογραφές για μια επιστολή προς την ηγεσία του Κοινοβούλιου. Ζητά το «πάγωμα» της συμφωνίας «όσο η αμερικανική κυβέρνηση προβάλλει διεκδικήσεις και απειλές για τη Γροιλανδία». Ο Κλάουζεν πρόσθεσε πως θα ήταν «εξαιρετικά παράξενο» να προχωρήσει η συμφωνία τώρα, υποστηρίζοντας ότι μια τέτοια στάση θα έστελνε μήνυμα ότι η ΕΕ είναι έτοιμη να χρησιμοποιήσει τα εργαλεία της απέναντι σε επιθετική συμπεριφορά.
