Στα ανατολικά του Reinstedt, στη Γερμανία, οι ανασκαφές για ένα αιολικό πάρκο έφεραν στο φως μια ακόμα μυστηριώδη υπόγεια σήραγγα, γνωστή ως “erdstall”. Αυτά τα αρχαία συστήματα στοών, χαρακτηριστικά του μεσαιωνικού παρελθόντος της Κεντρικής Ευρώπης, διατηρούν έως σήμερα το πέπλο του μυστηρίου σχετικά με την αρχική τους χρήση. Η ομάδα αρχαιολόγων της Landesamt für Denkmalpflege und Archäologie (LDA) της Σαξονίας-Άνχαλτ βρέθηκε μπροστά σε μια έκπληξη, που αρχικά νόμιζαν ότι ήταν ένας τάφος.

Αρχικά, εντόπισαν μια νεολιθική τάφρο, οπότε η εύρεση μιας πέτρινης πλάκας κοντά σε έναν ωοειδή λάκκο, πλάτους περίπου 60 εκατοστών και μήκους 100 εκατοστών, τους οδήγησε να πιστέψουν πως είχαν σκοντάψει σε κάποια ταφική κατασκευή. Ωστόσο, καθώς προχωρούσαν οι ανασκαφές, αντί για τάφο, αποκαλύφθηκε ένα “erdstall” ύψους 99 εκατοστών. Τέτοιες σήραγγες υπάρχουν χιλιάδες σε όλη την Ευρώπη, υποδηλώνοντας μια ευρέως διαδεδομένη πρακτική, η λειτουργία της οποίας παραμένει άγνωστη, καθώς σπάνια περιέχουν στοιχεία που να την αποσαφηνίζουν.

Ένα παράξενο καταφύγιο κάτω από τη Γη

Περιγραφές αυτών των υπόγειων περασμάτων υπάρχουν από το 1449 στα φορολογικά αρχεία του Άσπαρν της Αυστρίας. Εκεί αναφέρεται ότι οι μεσαιωνικοί άνθρωποι κινούνταν μέσα σε αυτούς τους θαλάμους κρατώντας δάδες, προσπερνώντας σκαλιστά σκαλοπάτια και μικρές εσοχές. Όπως αναφέρει το Archaeology News, οι αρχαιολόγοι που μελέτησαν τη σήραγγα βρήκαν ένα σιδερένιο πέταλο, οστά ζώων, ακόμα και ίχνη φωτιάς. Αυτά τα ευρήματα, μαζί με πέτρες που μπλόκαραν την είσοδο, υποδεικνύουν πως η σήραγγα χρησιμοποιήθηκε μεταξύ του 10ου και 13ου αιώνα.

Γιατί όμως κάποιος να δημιουργήσει ένα τέτοιο «μυστικό πέρασμα» κάτω από μια νεολιθική τοποθεσία; Αυτό το παράξενο υπόγειο κρησφύγετο, με ένα ακόμα στενότερο τμήμα, το «Schlupf», που απαιτεί σύρσιμο, γεννά πολλά ερωτήματα. Κάποιες θεωρίες μιλούν για συμβολική χρήση, ίσως ως τόπο τελετουργιών μύησης ή ως καταφύγια σε καιρούς κρίσης. Συνήθως, τέτοιες δομές εντοπίζονται κάτω από αγροικίες, κοντά σε εκκλησίες ή νεκροταφεία, προσδίδοντας ακόμα περισσότερο μυστήριο στον συλλογικό, μυστικό τους σκοπό.