Μια νέα εποχή εμπορικών εντάσεων ξεκινά με την επιβολή δασμών από τις ΗΠΑ. Ας δούμε πώς υπολογίζονται αυτοί οι δασμοί και τι αντίκτυπο μπορεί να έχουν.
Η νέα δασμολογική πολιτική των ΗΠΑ: Ένας σύνθετος μαθηματικός τύπος;
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, επέβαλε νέους δασμούς, ξεκινώντας από 10%, σε προϊόντα που εισάγονται στις ΗΠΑ από πολλές χώρες, με υψηλότερα ποσοστά για χώρες με μεγάλα εμπορικά ελλείμματα.
Αλλά πώς ακριβώς διαμορφώνονται αυτοί οι δασμοί και ποια είναι η πιθανότητα επιτυχίας αυτού του σχεδίου;
Ο ρόλος του εμπορικού ελλείμματος
Ο Λευκός Οίκος παρουσίασε τον φαινομενικά πολύπλοκο μαθηματικό τύπο που χρησιμοποιήθηκε για τον υπολογισμό των δασμών, με το εμπορικό έλλειμμα να κατέχει κεντρική θέση. Όμως, ας απλοποιήσουμε τα πράγματα.
Το εμπορικό έλλειμμα εμφανίζεται όταν μια χώρα εισάγει περισσότερα αγαθά από όσα εξάγει. Με απλά μαθηματικά, ο τύπος περιλαμβάνει τη διαίρεση του εμπορικού ελλείμματος των ΗΠΑ με μια συγκεκριμένη χώρα με το σύνολο των εισαγόμενων αγαθών από αυτήν τη χώρα, και στη συνέχεια τη διαίρεση αυτού του αριθμού με το δύο. Για παράδειγμα, αν οι ΗΠΑ έχουν εμπορικό έλλειμμα 295 δισεκατομμυρίων δολαρίων με την Κίνα και εισάγουν αγαθά συνολικής αξίας 440 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Πιθανές επιπτώσεις και αντιδράσεις
Ανεξάρτητα από την ακρίβεια της εφαρμογής της μεθοδολογίας, το ερώτημα παραμένει: θα επιφέρει αυτό το νέο δασμολογικό καθεστώς τα επιθυμητά αποτελέσματα;
Ο καθηγητής Jonathan Portes του King’s College του Λονδίνου αναφέρει ότι “ναι, θα μειώσει τα διμερή εμπορικά ελλείμματα μεταξύ των ΗΠΑ και αυτών των χωρών”. Ωστόσο, υπογραμμίζει ότι θα υπάρξουν πολλές ευρύτερες επιπτώσεις που δεν λαμβάνονται υπόψη στον υπολογισμό.
Το συνολικό έλλειμμα των ΗΠΑ δεν προκύπτει αποκλειστικά από τους εμπορικούς φραγμούς, αλλά και από τον τρόπο λειτουργίας της αμερικανικής οικονομίας. Οι Αμερικανοί καταναλώνουν και επενδύουν περισσότερα από όσα κερδίζουν, δημιουργώντας ένα κενό που καλύπτεται μέσω εισαγωγών. Επομένως, όσο αυτό συνεχίζεται, οι ΗΠΑ είναι πιθανό να συνεχίσουν να έχουν εμπορικό έλλειμμα παρά την αύξηση των δασμών.
Ο Thomas Sampson του London School of Economics σχολιάζει ότι “η φόρμουλα είναι κατασκευασμένη για να δικαιολογήσει την επιβολή δασμών σε χώρες με τις οποίες οι ΗΠΑ έχουν εμπορικό έλλειμμα. Δεν υπάρχει οικονομική λογική για να γίνει αυτό και θα κοστίσει ακριβά στην παγκόσμια οικονομία”.